معرفی سنگ کلیه
سنگ کلیه تودههای سختی از املاح و مواد معدنی هستند که در کلیهها تشکیل میشوند. این سنگها از کریستالیزه شدن مواد مختلفی مانند کلسیم، اگزالات، اوریک اسید و سیستین در ادرار به وجود میآیند. اندازه سنگها میتواند از دانههای بسیار ریز شن تا سنگهای بزرگ به اندازه یک توپ گلف متغیر باشد. در حالی که سنگهای کوچک ممکن است بدون هیچ علامت خاصی از بدن دفع شوند، سنگهای بزرگتر میتوانند مجاری ادراری را مسدود کرده و باعث درد شدید، خونریزی و حتی عفونت شوند. این وضعیت یکی از شایعترین اختلالات سیستم ادراری است و نیازمند تشخیص و درمان به موقع و مناسب است.
اهمیت مراجعه به جراح کلیه برای درمان سنگ کلیه
مراجعه به پزشک متخصص و به خصوص جراح کلیه برای تشخیص و درمان سنگ کلیه از اهمیت بالایی برخوردار است. در حالی که برخی سنگها خود به خود دفع میشوند، موارد زیادی وجود دارد که نیاز به مداخله پزشکی دارند. نادیده گرفتن علائم یا تاخیر در درمان میتواند منجر به عوارض جدی مانند آسیب دائمی به کلیه، عفونتهای مکرر ادراری، و حتی نارسایی کلیه شود. جراحان کلیه که اغلب متخصصین اورولوژی هستند، با دانش و تجربه خود قادر به تشخیص دقیق نوع، اندازه و موقعیت سنگ، و همچنین انتخاب بهترین روش درمانی هستند. این روشها میتوانند شامل درمانهای دارویی، سنگشکنی بروناندامی (ESWL)، یورتروسکوپی، نفرولیتوتومی از راه پوست (PCNL) یا حتی جراحی باز باشند. تصمیمگیری برای انتخاب روش درمانی مناسب، نیازمند ارزیابی جامع توسط متخصص است تا بهترین نتیجه درمانی با کمترین عارضه برای بیمار حاصل شود.
لیست بهترین جراحان سنگ کلیه در اردبیل
یافتن جراح کلیه و مجاری ادراری (اورولوژیست) متخصص و مجرب برای درمان سنگ کلیه در شهر اردبیل، گام نخست در مسیر بهبودی است. در ادامه لیستی از جراحان برجسته که در زمینه تشخیص و درمان سنگ کلیه فعالیت میکنند، ارائه شده است. این پزشکان با تکیه بر دانش روز و تجهیزات پزشکی پیشرفته، آماده ارائه خدمات به مراجعین محترم هستند. برای اطمینان از اطلاعات و دریافت نوبت، توصیه میشود قبل از مراجعه با مطب پزشک تماس حاصل فرمایید.
دکتر علیرضا کریمی
- تخصص: متخصص و جراح کلیه، مجاری ادراری و ناباروری (اورولوژیست)
- دانشگاه: فارغالتحصیل از دانشگاه علوم پزشکی تهران
- آدرس مطب: اردبیل، خیابان امام خمینی، روبروی بیمارستان امام خمینی، ساختمان پزشکان شفا، طبقه دوم
- شماره تماس: ۰۴۵۳۳۲۴XXXX
دکتر حمیدرضا احمدی
- تخصص: متخصص اورولوژی، جراحی سنگ کلیه و پروستات
- دانشگاه: فارغالتحصیل از دانشگاه علوم پزشکی تبریز
- آدرس مطب: اردبیل، خیابان دانش، مجتمع پزشکی بهاران، طبقه اول
- آدرس کلینیک/درمانگاه: کلینیک تخصصی بیمارستان فاطمی اردبیل
- شماره تماس: ۰۴۵۳۳۷۲XXXX
دکتر مریم شریفی
- تخصص: متخصص جراحی کلیه، مجاری ادراری، تناسلی و ناباروری (اورولوژیست)
- دانشگاه: فارغالتحصیل از دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی
- آدرس مطب: اردبیل، میدان سرچشمه، کوچه شمس، ساختمان پزشکان، طبقه سوم
- شماره تماس: ۰۴۵۳۳۲۵XXXX
علائم سنگ کلیه
علائم سنگ کلیه میتوانند بسته به اندازه، موقعیت و حرکت سنگ متفاوت باشند. برخی از رایجترین علائم عبارتند از:
- درد شدید در پهلو و کمر: این درد که اغلب به آن “کولیک کلیوی” میگویند، ممکن است به شکم، کشاله ران و نواحی تناسلی نیز گسترش یابد. درد معمولاً موجی است، یعنی شدت آن کم و زیاد میشود.
- درد هنگام ادرار کردن: ممکن است فرد هنگام ادرار احساس سوزش یا درد داشته باشد.
- تکرر ادرار یا احساس نیاز فوری به ادرار: به خصوص اگر سنگ در قسمت پایینی حالب یا مثانه قرار گرفته باشد.
- ادرار کدر، بدبو یا خونآلود: وجود خون در ادرار (هماچوری) میتواند به صورت میکروسکوپی باشد و تنها در آزمایشگاه تشخیص داده شود، یا به صورت آشکار (ادرار صورتی، قرمز یا قهوهای) قابل مشاهده باشد.
- حالت تهوع و استفراغ: اغلب به دلیل شدت درد و واکنش سیستم عصبی.
- تب و لرز: در صورت بروز عفونت کلیه یا مجاری ادراری در کنار سنگ، ممکن است تب و لرز نیز ایجاد شود که نیازمند توجه فوری پزشکی است.
روشهای درمان سنگ کلیه
روشهای درمان سنگ کلیه بر اساس اندازه، نوع و محل سنگ، و همچنین وضعیت سلامت عمومی بیمار تعیین میشود. گزینههای درمانی رایج عبارتند از:
-
درمانهای حمایتی و دارویی:
برای سنگهای کوچکتر از ۵ میلیمتر که انتظار میرود خود به خود دفع شوند، مصرف مایعات فراوان و داروهای مسکن تجویز میشود. داروهایی مانند آلفابلوکرها نیز ممکن است برای شل کردن عضلات حالب و کمک به دفع سریعتر سنگ مورد استفاده قرار گیرند.
-
سنگشکنی بروناندامی (ESWL):
این روش برای سنگهای با اندازه متوسط (معمولاً کمتر از ۲ سانتیمتر) مناسب است. در ESWL، امواج شوک از خارج بدن به سمت سنگ هدایت شده و آن را به قطعات کوچکتر تبدیل میکنند تا راحتتر از طریق ادرار دفع شوند.
-
یورتروسکوپی (Ureteroscopy – URS):
در این روش، یک لوله نازک و انعطافپذیر مجهز به دوربین (یورتروسکوپ) از طریق مجرای ادرار و مثانه وارد حالب میشود. سنگ با استفاده از لیزر خرد شده یا با وسیلهای شبیه سبد، خارج میشود. این روش برای سنگهای حالب و مثانه کاربرد دارد.
-
نفرولیتوتومی از راه پوست (Percutaneous Nephrolithotomy – PCNL):
این روش برای سنگهای بزرگ کلیه (بیشتر از ۲ سانتیمتر) یا سنگهای شاخ گوزنی مورد استفاده قرار میگیرد. در PCNL، برشی کوچک در پهلو ایجاد شده و یک لوله مخصوص وارد کلیه میشود تا سنگ مستقیماً خارج یا خرد شود.
-
جراحی باز:
این روش امروزه کمتر رایج است و تنها در موارد بسیار پیچیده یا نادر که سایر روشها موفقیتآمیز نیستند، به کار گرفته میشود.
سوالات متداول (FAQ)
آیا میتوان از تشکیل سنگ کلیه پیشگیری کرد؟
بله، با رعایت نکاتی مانند نوشیدن آب کافی (حداقل ۸-۱۰ لیوان در روز)، کاهش مصرف نمک و پروتئین حیوانی، و کنترل رژیم غذایی بر اساس نوع سنگ (مثلاً کاهش مصرف مواد غذایی حاوی اگزالات برای سنگهای اگزالات کلسیم)، میتوان تا حد زیادی از تشکیل سنگهای جدید جلوگیری کرد. مشاوره با پزشک برای رژیم غذایی و داروهای پیشگیری کننده ضروری است.
چه زمانی باید فوراً به پزشک مراجعه کرد؟
اگر دچار درد شدید و ناگهانی در پهلو یا شکم، تب و لرز همراه با درد، حالت تهوع و استفراغ شدید، یا مشاهده خون زیاد در ادرار شدید، باید فوراً به اورژانس یا پزشک متخصص اورولوژی مراجعه کنید.
آیا سنگشکنی همیشه موثر است؟
سنگشکنی بروناندامی (ESWL) روشی موثر برای بسیاری از سنگهای کلیه با اندازه و موقعیت مناسب است، اما میزان موفقیت آن به عوامل مختلفی مانند اندازه و سختی سنگ، و وضعیت کلیه بیمار بستگی دارد. گاهی ممکن است نیاز به چندین جلسه درمان یا استفاده از روشهای دیگر باشد.
تفاوت متخصص اورولوژی و نفرولوژی در چیست؟
متخصص اورولوژی (جراح کلیه و مجاری ادراری) در تشخیص و درمان بیماریهای دستگاه ادراری و تناسلی (شامل کلیه، حالب، مثانه، پروستات، بیضه) تخصص دارد و میتواند جراحیهای مربوطه از جمله جراحی سنگ کلیه را انجام دهد. نفرولوژیست (متخصص کلیه) بر تشخیص و درمان بیماریهای غیرجراحی کلیه مانند نارسایی کلیه، فشار خون بالا مرتبط با کلیه، و دیابت کلیوی تمرکز دارد و معمولاً در درمانهای دارویی و مدیریت بیماریهای مزمن کلیه مهارت دارد.